Улс төр

Албан ёсны мэдэгдэл

Фон дер Ляйен Унгарын парламентад: Унгарын ард түмэн Европт дахин итгэл найдвар өглөө

Европын комиссын дарга 1956 оны Унгарын хувьсгалын 70 жилийн ойд Унгарын Үндэсний ассамблейд үг хэлж, шинэчлэлийн ачаар Европын санхүүжилт эргэн ирж байгааг онцлов.

Европын комисс5 мин унших

Зураг: Европын комисс

“Хэлсэн үгтэй тулгаж шалгана уу”

Эрхэм хүндэт Спикер Форстхоффер,

Эрхэм Ерөнхийлөгч Бака,

Эрхэм Ерөнхий сайд Мадьяр,

Эрхэм Ерөнхийлөгч Коста,

Эрхэм Ерөнхий сайд нар аа,

Хатагтай, ноёд оо,

70 жилийн өмнө нэгэн нартай гэгээтэй үдээс хойш Унгарын залуучууд нэгдэж, түүхийн замналыг өөрчилсөн. Тэд энхийн зорилготой, ёс суртахууны тодорхой байр суурьтай, гайхалтай зоригтойгоор эрх чөлөө, ардчилал, Европын төлөө тэмцэхээр босч ирсэн. Хэлмэгдүүлэлт хурдан бөгөөд цуст байлаа. Зөвлөлтүүд ажилчид, оюутнуудын эсрэг танк, цэрэг илгээв. Гэвч 1956 оны баатрууд эр зоригийнхоо үлгэр жишээгээр итгэл найдварыг төрүүлсэн. Вацлав Гавелын нэгэн удаа хэлсэнчлэн: ‘Итгэл найдвар бол өөдрөг үзэлтэй огт адил зүйл биш. Итгэл найдвар бол ямар нэг зүйл сайнаар төгсөнө гэсэн итгэл биш, харин хэрхэн төгсөхөөс үл хамааран тэр зүйл утга учиртай гэдэгт итгэлтэй байх явдал юм.' Дэлхий нийт үүнийг Сталины хөшөөг унагаж буй зургуудаас олж харсан. Анагаахын оюутнууд шархадсан хүмүүсийг асарч буй мэдээнээс. Чөлөөт Унгарын дуу хоолой радиогоор эцсээ хүртэл нэвтрүүлж байснаас.

Эдгээр зурагт Европ болон дэлхий нийт анх удаагаа ч биш, сүүлчийн удаагаа ч биш Унгар руу харж, итгэл найдвар олсон. Тэгвэл Зөвлөлтүүд яагаад ийм харгис хэрцгий хандсан бэ гэж өөрөөсөө асууя. Хайр найргүй хэлмэгдүүлж, тоо томшгүй гэм зэмгүй хүний амийг хөнөөсөн. Хариулт энгийн. Тэд айсан. Нэрийн өмнөөс нь үйлдэж байна гэж зарладаг ард түмнээсээ айсан. Унгарын ард түмэн ялвал ардчиллын хүсэл тэмүүлэл тархана гэж айсан. Хэлмэгдүүлэлт зөвхөн дахин хэлмэгдүүлэлтээр оршин тогтнож чаддаг бол эрх чөлөө бол дамжин асдаг гал гэдгийг мэдэж байсан учраас айсан.

Хатагтай, ноёд оо,

Бид яагаад өнөөдрийнх шиг ойг тэмдэглэхээр цуглардаг вэ? Бид алагдсан, шархадсан хэдэн арван мянган унгар хүний төлөө гашуудахаар цуглардаг. Баривчлагдаж, шоронд хоригдож, хүйтэн цусаар цаазлагдсан, зарим нь ердөө 18 настай байсан хүмүүсийн дурсгалд цуглардаг. Гэр орноо орхин дүрвэж, ихэнх нь хэзээ ч эргэж ирээгүй 200 000 цагаачийн төлөө гашуудахаар цуглардаг.

Гэхдээ хамгийн гол нь тэдний золиослолыг хэзээ ч дэмий хоосон болгож болохгүй гэж хэлэхээр цуглардаг. Унгарын ард түмэн өнөөгийн Европын үзэл баримтлалыг тодорхойлдог эрх чөлөө, ардчилал, шударга ёсны үнэт зүйлсийн төлөө ялах аргагүй мэт нөхцөлд тэмцсэн. Чөлөөтэй санал өгөх. Чөлөөтэй ярьж, бодох. Чөлөөтэй амьдрах. Авлигагүйгээр засаглуулах. Эдгээр нь жагссан залуучуудын хувьд хийсвэр шаардлага биш байсан. Тэдний амиа өгсөн зорилго байсан. Тэдний дурсгал ардчиллын ялалт гарцаагүй биш гэдгийг бидэнд сануулдаг. Түүх бол шулуун зам биш. Үе бүр эрх чөлөөгөө шинэчилж, ардчиллаа сэргээхийн төлөө тэмцэх ёстой. Энэ бол энэхүү ойн ёс суртахууны цөм. Энэ бол бидний үргэлж санаж явах ёстой сургамж. Өнөөдөр энд зогсож байхдаа ардчиллыг сэргээнэ гэдэг юу гэсэн үг болохыг та бүхэнд сануулах шаардлагагүй.

Зургаан сарын өмнө Унгарын ард түмэн шинэ бүлгийн төлөө санал өгсөн. Олон жилийн хуваагдал, алдагдсан итгэлцэл, хумигдсан эрх чөлөө, сүйдсэн хөгжил цэцэглэлтийн хуудсыг эргүүлэхийн төлөө. Унгарын арван хүн тутмын найм нь санал өгсөн. Олонх нь анх удаагаа. Энэ нь коммунист засаглал дууссанаас хойших хамгийн өндөр ирц байв.

Тэр шөнө хүмүүс гудамжинд цугларсан. Танихгүй хүмүүс бие биенээ тэвэрсэн. Зохион байгуулсан цуглаан биш, бүтээлч, итгэл найдвартай, жинхэнэ баяр баясгалангийн аяндаа илрэл байлаа. 70 жилийн өмнө Унгарт ардчиллыг бий болгохын төлөө хүмүүс жагсаж, амь үрэгдсэн Дунай мөрний эрэг дээр тэр шөнө хүмүүс Унгарт ардчилал сэргэснийг бүжиглэн тэмдэглэсэн. Энэ улс дахин нэг удаа дэлхийд итгэл найдварын захиас илгээв. Ардчиллын ухралтыг буцаан эргүүлж болно. Худал мэдээлэл, айдас тарилтыг ялж болно. Ардчиллын ирээдүй ард түмний гарт байна. Хамтдаа бол ардчилал ялна.

Тиймээс өнөөдөр шинэчлэгдсэн Унгарт эргэн ирсэндээ баяртай байна. Би энд өөрийгөө гэртээ байгаа мэт мэдэрдэг. Өнөөдөр би энгийн нэгэн захиасыг авчирлаа. Бид нэг гэр бүл. Таны түүх бол бидний Европын түүх. Таны ирээдүй бол бидний Европын ирээдүй. Та бүхэн манай Холбоонд итгэл, найдвараа дахин нэг удаа даатгасан. Бид тэр итгэлийг хүндэтгэж байна.

Ерөнхий сайд аа, эрхэм Петер,

Сонгуулийн дараахан уулзахдаа бид хамтдаа урагшлах замаа тохиролцсон. Унгар авлигатай тэмцэж, хууль дээдлэх ёсыг сэргээнэ. Та үүнийг хэрэгжүүлэхийн төлөө шаргуу ажилласан. Та залилан, авлигатай тэмцэх дүрмийг чангатгасан. Төсвийн хөрөнгийг хэрхэн зарцуулж буйн ил тод байдлыг нэмэгдүүлсэн. Европын прокурорын газарт нэгдэж байна. Та эдгээр алхмыг Унгарын ард түмэн шаардсан учраас хийсэн.

Эдгээр шинэчлэл бодит үр дүнгээ өгч байна. Европын санхүүжилт эргэн ирлээ. Horizon Europe хөтөлбөрт хамрагдах эрх сэргэлээ. Унгарын бүх оюутан дахин Erasmus хөтөлбөрт оролцох боломжтой боллоо. Эцэст нь! Бид тэднийг санаж байсан. Энэ оны эцэс гэхэд NextGenerationEU сангаас эхлээд эрдэм шинжилгээний эрх чөлөөтэй холбоотой сан хүртэл ахиад ирнэ. Тиймээс таны шаргуу хөдөлмөр үр дүнгээ өгч байна. Хөрөнгө оруулагчдын итгэл эргэн ирж байна. Унгар бидний нийтлэг ирээдүйн төлөө дахин амлалт өгснөөр Европ илүү хүчирхэг боллоо. Өнөөдөр энд энэхүү шинэ бүлгийг бичиж буй та бүхэнд Европын нэрийн өмнөөс баярлалаа гэж хэлье.

Унгарын агуу найз, агуу европ хүн Альбер Камюгийн үгээр төгсгөе. Хувьсгалын нэг жилийн ойд тэрээр өнөөдөр ч тухайн үеийнх шигээ цуурайтах эдгээр үгийг бичсэн: ‘Ийм их золиослолд зохистой байх нь бидэнд хэцүү. Гэсэн ч бид хичээх ёстой. Маргаанаа мартаж, алдаагаа хүлээн зөвшөөрч, эцэст нь нэгдсэн Европт хүчин чармайлт, эв санааны нэгдлээ бэхжүүлье'. Олон арван жил, олон тэмцэл шаардсан ч Европ нэгдсэн. Нэгдмэл хэвээр байна. Бидний үүрэг бол Европыг нэгдмэл байлгах. Одоо ч, алс ирээдүйд ч.

Баярлалаа. Унгар мандтугай. Европ мандтугай.

Бусад мэдээ